Skip to main content

Linux Operating System - ලිනක්ස් මෙහෙයුම් පද්ධතිය




ආයුබෝවන් ඔයාලා හැමෝටම. අපි අතර ඉන්න ගොඩක් අයට තියෙන ප්‍රශ්නයක් ගැන පැහැදිලි විස්තරයක් ඉරිපිත් කරන්න සිතුවා. ඒ නිසාවෙන් මේ ලිපිය ඔයාලට ලියමි. පරිගණකයක් භාවිතකරන ඕනෑම කෙනෙක් දන්නවා ගොඩක් මෙහෙයුම් පද්ධති ගැන. ලංකාවේ සිටින පරිගණක භාවිත කරන පිරිසගෙන් වැඩි හරියක් වින්ඩෝස් මෙහෙයුම් පද්ධතිය දෙසට නැබුරුව සිටිනවා. Microsoft සමාගම කොතරම් මුදල් පසුපස හබායන ආයතනයක් බව ඔයාලා අපි හැමෝම නොදන්න රහසකි. මොවුන් විසින් නිකුත් කරන මෙහෙයුම් පද්ධති මුදලට ලබාගැනීමට නම් බල්ලො මරලා සල්ලි හෙවුවත් අපි වගේ දුප්පතර රටක ජීවත් වන දුප්පත් කොල්ලෙ කෙල්ලන්ට අමාරු වැඩක්. ඔයාලා අහලා ඇති නිකන් දෙන දේ අගයක් නෑ කියලා.. ඔයාලා අතරින් වැඩි හරියක් Linux ගැන අහලා ඇති. ඒත් මේ ගැන හරි අවබෝධයක් නොතැව ඇති. හ්ම් ඇත්තටම මොකක්ද? මේ Linux කියන්නෙ. මම අද ඔයාලට කියලා දෙන්න බලාපොරොත්තුවෙන්නෙ මේ Linux ගැන තමයි. නොදන්න හැමෝටම කියවලා බලන්න පුළුවනි.

Linux ලෙස හදුන්වනු ලබන්නේ ඇත්තටම Operating System එකක්. මෙය නිර්මාණය කරන්නේ විවෘත මෘදුකාංග (Open Source) මෙයෙයුම් පද්ධතියක් විදිහට. මෙය වැඩි දියුණු කිරීම සහ බෙදා හැරීම සදහා හිමිකම් අහුරා නොමැත. ඕනෑම අයෙකුට විවිධ ආකාරයෙන් දියුණු කිරීමට පුළුවන්. එහෙත් අනෙකුත් මෙහෙයුම් පද්ධති සදහා හිමිකම් අහුරා තිබීම නිසා නිතීයෙන් දඩුවන් ලැබිය හැක. Linux ලෙස හදුන්වන ලබන්නේ Linux Kernel වන අතර මෙය සියලුම Linux Operating System හි තිබෙන කොදු නිරටිය ලෙස හදුන්වනු ලබයි. මෙහි නිර්මාතෘ Linus Torvalds වන අරත මෙය පළමුමෙන්ම ලෝකයට මොහු විසින් ඉදිරිපත් කරන ලද්දේ 1991 වසරේදීය.

Linus Torvalds හදුනාගනිමු. මොහු උපත ලැබුවේ වසර 1969 දෙසැම්බර් මාසයේ 28 දින Finland හි Helsinki ප්‍රදේශයේය. ඇමරිකාවේ මෘදුකාංග ඉංජිනේරු Software Engineer සහ Hacker අධ්‍යාපනය මැනවින් නිම කරන ලදි. පසුව මොහු විසින් Linux Kernel නිර්මාණය කිරීම අරබන ලදි. Linux Kernel හි මූලික ශිල්පියා ලෙසට පත්වෙමින් දැනට ඔහු ව්‍යාපෘති සම්බන්ධකයා ලෙස ක්‍රියාකරමින් සීටි. 

ලිනක්ස් ආරම්භයේදී මෙය නිර්මාණය කරන ලද්දේ Intel x86 (32bit) Personal Computer පුද්ගල පරිගණක සදහාය. අනෙකුත් මෙහෙයුම් පද්ධති වලට වඩා පරිගණකයෙහි දෘඪාංග ආරක්ෂා කිරීමේ හැකියාවත් Linux Kenel සතුව පවතී. අද වන විට මෙය ශිඝ්‍ර වශයෙන් දියුණු වෙමින් Servers, Mainframe Computer සහ Supper Computer සදහා භාවිත කරන මෙයෙයුම් පද්ධති දක්වා වැඩි දියුණු කරල ලද තාක්ෂණයකින් යකුතය. ඒ වගේම Linux Kernel උපයෝගී කරගනිමින් Mobile Phones, Tablet Computer, Network Routers, Televisions සහ Video game පාලන පුවරු වගේම Android ජංගම දුරකථන මෙයෙයුම් පද්ධතිය පවා මේ ආධාරයෙන් ගොඩ නන්වා තිබේ.

අනෙකුත් මෙහෙයුම් පද්ධති වලට සාපේක්ෂව Linux Kernel හී තිබේන විශේෂත්වයක් වන්නේ මෙය නිදහස් සහ නොමිලේ නිකුත් කරන මෘදුකාංගයක් වශයෙන් තහවුරු කිරීමයි. මෙය ඕනෑම කෙනෙකුට වෙනස් කිරීම, වැඩි දියුණු කිරීම, බෙදා හැරීම වාණිජමය ආකාරයෙන් හෝ වාණිජ නොවන අකාරයෙන් GNU General Public License යටත්ව සිදු කිරීමට ඔබ සැමට අවසර දී තිබෙයි. Ubuntu, Fedora, OpenSUSE ජනප්‍රිය Linux බෙදාහරිනන් වේ. මොවුන් විසින් Linux Kernel මූලික Oparating System එක වැඩි දියුණු කරමින් නිර්මාණය කර තිබ්ණ මෙයෙයුම් පද්ධති ලොව පුරා විශාල පිරිසක් භාවිත කරයි. Linux බෙදාහරින්නන් විසින් Linux සදහා විශේෂිත විවිධ Utilities සහ libraries Application Software සේවා සපයමින් Linux වැඩි දියුණු කිරීමේ පුරෝගාමීන් වශයෙන් කටයුතු කරමින් සිටී.

Linux බෙදාහරිනන් අතරින් සමහරක් විසින් වින්ඩෝස් සිස්ටම් සහ අනුගාමී ඩෙස්ක්ටොප් අනුගාමී මෘදුකාංග විශාල ප්‍රමාණයක් භාවිත කරමින් මෙහෙයුම් පද්ධති නිර්මාණය කරයි. උදාහරණ වශයෙන් GNOME සහ KDE Plasma දැක්විය හැකිය. තවත් සමහරක් ප්‍රබල තාවයෙන් අඩු පරිගණක සදහා අඩු ඩෙස්ක්ටොප් අනුගාමී මෘදුකාංග ඇතුළත් කරමින් ඒවාට ගැලපෙන අයුරින් මෙහෙයුම් පද්ධති නිර්මාණය කරමින් සීටී. උදාහරණ වශයනේ LXDE සහ Xfce දැක්විය හැකිය. Linux මෙහෙයුම් පද්ධති ගොඩනන්වන්නේ අනකුත් Open Source මෘදුකාංග එක් කරමින්ය Firefox, LibryOffice, GIMP මේ හරහා ඔබට මූලිකව ලැබෙන මෘදුකාංග අතර පවතී. ලිනක්ස් යනු ඕනෑම කෙනෙකුට තම දක්ෂතාවයක් එකතු කරමින් නැවත නැවතත් වැඩිදියුණු කරමින් පැතිරවිය හැකි මෙහෙයුම් පද්ධති විශේෂයක් නිසාවෙන් කිසිම හිමිකමක් අහුරා නොමැත. 

මේ ඔබට ගෙන ආවේ, Linux සදහා ඔබ වෙත ඉදිරිපත් කරන පළමු ලිපියයි. වාණිජකරණයට ලක්නොවී, නිදහස් ලංකාවක නිදහස් මෘදුකාංග භාවිත කිරීමට පුරුදු වෙමු. සාම්ප්‍රදායික වින්ඩෝස් වලට සමුදීමට කාලය එළබ ඇති. ඉදිරියේදී Linux භාවිත කිරීමෙන් ඇතිබෙන වාසි පිළිබදවත් බලමු. මේ ටික කියවූ ඔබ සැමට ස්තූතියි !

Popular posts from this blog

Keyman නොමැතිව සිංහල ටයිප් කරන්න -: Keyrep

ආයුබොන් ඔබ හැමෝටම. බ්ලොග් එකට පැමිණෙන, ඔබ සියලු දෙනාටම පළමුවෙන්ම ස්තූති වන්ත වෙමි. මා මෙතෙක් දුරන් පැමිණියේඔබගේ නොමද සහයොගය ඇතුවයි. හැමදාම අලුත් දේවල් ඔබට සොයාදීමට කැපවෙන අපි, අදත් ඔබට අලුත් දෙයක් අරගෙන මේපැත්තට ආවා අලුත් ලිපියකින්. හ්ම්... ඔයාලා දන්නවා ඇතිනෙ අපි සිංහල Font වලින් සිංහල ටයිප් කරද්දින්, Keyboard එක හරහා හල්අකුරු ටයිප් කිරීමට තරමක් අපහසු වනවා. එහෙමත් නැතිනම් Microsoft Office Package එකේ නම් Symbol පහසුකම ලබාගැනීමට සිදුවනවා. මෙයට අප විසදුම් විදිහට භාවිත කළේ Keyman නැමති යෙදවුම් මෘදුකාංගය. හ්ම් එහෙත් Windows 7 පැමැනීමෙන් පසු මෙම නව Operating System එක සදහා මෙය ක්‍රියාත්මක නොවීම ඇතැම් විට ඔබත් අපහසුතාවයට පත්වෙන්න ඇති. මම මේගැන කලින් ලිපියක්ඉදිරිපත් කළා. නොබලපු අය මෙතනින් ඒ ලිපියට යන්න. අද මම ඔයාලට කියන්න යන්නෙ, අපිට මේ Keyman මගින් අපි ලබාගත්තපහසුකම් අපට සලසා දෙන කුඩා යෙදවුම් මෘදුකාංගයක් ගැන. 
මෙම මෘදුකාංගය වැඩි විස්තරයක් සටහන්ව නැහැ, ඇත්තටම මෙය අපේ පරිගකයට Install කල යුතුත් නැහැ, යෙදවුම් මෘදුකාංගයක් නිසා, EXE එක උඩ දෙවරක් ක්ලික් කර එය විවෘත කරගැනීමේ හැකියාව තිබෙනවා. එන් අ…

Ubuntu සදහා Huawei Mobile Partner 22 | MegaFon Modem

අ පට නිතර අසන්නට ලැබෙන ප්‍රශ්ණයක් තමයි, Linux සදහා Mobile Partner එකක් නොමැති වීම නිසාවෙන්, Dongle ආදාරයෙන් අන්තර්ජාල සම්බන්ධතා ලබාගන්න අපගේ සොයුරන් විසින් භාවිත කරන ලද Data ප්‍රමාණය බලාගැනීමට, SMS කිරීමේ නොහැකියාව වාගේ ප්‍රශ්ණ. ඒ වගේම Mobile Partner 16/21 Linux මෙහෙයුම් පද්ධති සදහා සහය දක්වනවා. එය අප Install කරගතයුතුව තිබුනේ වෙනස් ක්‍රියාදාමයක් මගිණි. Mobile Partner 22 ආදාරයෙන් සැකසුනු MegaFon Modem මෙය Mobile Partner Customize Version එකක් බැවින් එහිදී ඔබට අමතර පහසුකම් රැසක් හිමිවේවි. මෙහිදී අපට අපගේ Balance එක පවා බලාගත හැකිවීම,පරිශීලන අතුරු මුහුණත වඩාත් වැදගත්. ඒ වගේම Top UP Card එකක් Dongle එක පරිගණකයට සම්බන්ධ කර ඇති විමට ඇතුල් කිරීම, අවශ්‍ය නම් වෙනස් දුරකථන Number එකකට එම Top UP Card එක ඇතුලක් කිරීම සහ අතුරු මුහුණතෙහි ආකාර තුනක් (Skin) දකින්නට පුළුවන්. 

Installing Huawei Mobile Partner 22

ඔබගේ Dongle එක Connect නොවීම නිසාවෙන් ඔබට තවමත් Internet සම්බන්ධතාවය නැති නම්, අනෙකුත් ක්‍රමයක් උපයෝගී කර ගනිමින් Mobile Partner 22 Download කරගන්න. Download කරගත් megafone.tar.gz ඔබගේ Home Direct…

Ubuntu සදහා සිංහල Install කරමු

වර්ථමානය වන විට සිංහල Unicode අන්තර්ජාලය තුල නැතිවම බැරි දෙයක් බවට පත් වී තිබෙනවා. ඒ නිසා ඔබ Ubuntu සමඟ මීට කලින් වැඩ කරලා නැහැ වෙන්න පුළුවන්, ඒ නිසා ඔබට ප්‍රශ්ණයක් මත් වෙන්න ඇති, අපි කොහොමද Ubuntu සදහා සිංහල Unicode Install කරගන්නෙ කියලා. ඇත්තටම ඔයාලා සිංහල Unicode Install කරනවා කියලා, Keyboard Layout එක තමයි Install කරගන්න ඕනේ, Ubuntu අලුත් එලිදැක්වීම් සමඟ අපිට සිංහල Font එක Default Install වෙනවා වගේම Phonetic Layout එකත් Install වෙනවා. ඒත් Wijesekera (m17n) Layout එක අපිට Default ලැබෙන්නෙ නැහැ. අපි බලමු මේ (m17n) Layout සියල්ල Install කරගන්නෙ කොහොමද කියලා.

ගොඩක් අය Sinhala Unicode Install කරන්න හදන්නෙ මේ Command එකෙන් වෙන්න ඕන !
sudo apt-get install ttf-sinhala-lklug ibus im-switch ibus-m17n m17n-db m17n-contrib
සමහර විට (ttf-sinhala-lklug නැතුව ගහනවා ඇති) කොහොම හරි :)
Siyabas Site එකේ Linux(Installing Sinhalese) Guide  එකේ තියෙන විදිහටම තමයි ඕක ගොඩක් වෙලාවට හැමෝම කරන්නෙ (ඇයි එහෙම කරන්නෙ Command එක මතක නැතිව ඇති)

Ubuntu අලුත් වෙන්න අලුත් වෙන්න, Lklug.ttf එකත් System එකේම අමුනලා එවනවා…